Złoto

Złoto znane jest ludzkości od ponad 6000 lat, będąc symbolem bogactwa i władzy. Wydobyciem tego metalu zajmowali się już starożytni Egipcjanie pozyskując około jednej tony rocznie. Ilość ta zwiększyła się w czasach Cesarstwa Rzymskiego do blisko 10 ton, by w Wiekach Średnich powrócić do poziomu wyznaczonego przez Egipcjan. Dopiero odkrycie złóż w afrykańskiej Ghanie, podbitej przez Hiszpanów Ameryce i Rosji przyniosły prawdziwy wybuch popytu na ten surowiec. Złoto przez setki lat traktowane było jako środek płatniczy, z początku bezpośrednio (złote monety), później w sposób pośredni powiązane było z systemem walutowym.

Ten szlachetny metal tak bardzo działał na ludzką wyobraźnię, że potrafił przemieszczać tysiące poszukiwaczy po niemal całym globie. Doskonale znany termin gorączki złota narodził się u schyłku średniowiecza, kiedy to w 1493 roku druga wyprawa Krzysztofa Kolumba do Ameryki przyciągnęła amatorów łatwego wzbogacenia się.
Drugą najbardziej znaną była El Dorado, skrót od hiszpańskiego "el hombre dorado”, czyli "człowiek olśniony złotem".
Nie każdemu jednak dane było dorobić się fortuny lub chociaż odnaleźć niewielki samorodek, jednak na fali gorączki co sprytniejsi zdobyli prawdziwą fortunę. Przykładem tego może być Samuel Brannan, który w 1848 roku w Kalifornii rozgłaszał wiadomości o ogromnych złożach żółtego metalu, a gdy gorączka wybuchła i zewsząd zaczęli zjeżdżać się poszukiwacze, sprzedawał im wcześniej wykupione łopaty i kilofy, dzięki czemu w błyskawicznym tempie zarobił astronomiczną na tamte czasy kwotę 36 tysięcy dolarów.

Rok 1858 był kolejna datą, kiedy rozpaleni chęcią życia w dostatku ludzie w liczbie ponad 30 tysięcy przeczesywali rzekę Fraser w Kolumbii Brytyjskiej.
Ostatnia tak znacząca gorączka złota miała miejsce nad rzeką Klondike w Kanadzie i trwała od 1896 do 1903 roku.

Swoje znaczenie jako waluta, a raczej jej substytut, złoto utraciło w 1971 roku, kiedy to zawieszono wymienialność dolara na ten metal.

W dzisiejszych czasach kruszec wykorzystywany jest głównie w przemyśle jubilerskim, gdzie wykonuje się z niego najróżniejsze rodzaje biżuterii, przedmioty ozdobne, sakralne i użytkowe, a także jako forma lokowania kapitału.

Inwestowanie w złoto przybiera różne formy. Najprostszą jest zakup złotych sztabek bądź monet, których wartość ściśle związana jest z cenami tego kruszcu na światowych parkietach.
Drugą formą jest kupno powiązanych z ty metalem instrumentów pochodnych takich jak kontrakty futures i opcje.

Istnieje też możliwość pośredniej inwestycji w postaci lokowania środków w akcjach spółek giełdowych zajmujących się produkcją złota lub kupno jednostek uczestnictwa w funduszach działających w oparciu o ten kruszec.

Obrót tym surowcem skoncentrowany jest przede wszystkim na London Metal Exchange, brazylijskiej Commodities & Futures Exchange, New York Mercantile Exchange, Tokyo Commodity Exchange oraz Chicago Board of Trade.

Zakupu kontraktów terminowych można dokonywać na giełdzie NYMEX w Nowym Jorku oraz Chicago Board of Trade. Opiewają one na 1000 uncji kruszca. Zaletą tej formy inwestycji jest zarówno mechanizm dźwigni finansowej jak i możliwość zajmowania krótkich pozycji.

Największe złoża występują na terenie Południowej Afryki (okolice Johannesburga), Rosji (Kołyma, Ałdan, Ural), Australii (Kalgoorie), Chinach, Stanach Zjednoczonych i Kanadzie.
Polska znajduje się na czwartym miejscu w Europie pod względem zasobności w ten metal po Francji, Szwecji i Finlandii. Najwięcej znajduje się go w Złotym Stoku, gdzie KGHM Polska Miedź prowadzi poszukiwania. Światowa produkcja przedstawiona jest w tabeli poniżej.

 

Złoto występuje pod postacią pierwotną (w litych skałach), okruchową (w stanie wolnym, łatwym do wypłukania),a także jako złoto antropologiczne (znajdujące się w odpadach eksploatacyjnych). Ze względów na ogromny popyt coraz większe inwestycje przeznacza się na nowe technologie pozwalające na wydobycie z zarówno coraz większych głębokości jak i złóż o mniejszej zawartości kruszcu. Wynikiem tego ma być nowa kopalnia w Afryce należąca do firmy Gold Fields, która sięgać ma cztery kilometry w głąb ziemi.

Obecna technologia pozwala na opłacalne wydobycie ze złóż o zawartości zaledwie 0,8 – 1,5 grama drogocennego metalu w tonie rudy.

Złoto cieszy się niesłabnącą popularnością, świadczy o tym wzrostowy trend zapoczątkowany w lutym 2001 roku. Pierwsze cztery lata upływały na dość spokojnym zwiększaniu się ceny, by od połowy 2005 roku nabrać prawdziwego impetu zakończonego przebiciem w styczniu 2008 roku szczytu sprzed 28 lat, wynoszącego 850 dolarów na uncję.

Skąd taki nagły wybuch popytu? Przyczyn jest kilka. Pierwszą stanowi wzrost popytu na dobra luksusowe pochodzący z bogacących się krajów azjatyckich. Drugą jest panujące przekonanie, że w czasie niepewności i spadków na światowych giełdach złoto jest doskonałym aktywem do lokowania nadwyżek finansowych. Trzecim i zarazem najistotniejszym czynnikiem jest słaba pozycja dolara, w którym odbywa się handel tym kruszcem, pozwalający na zakup większej jego ilości inwestorom posiadającym inne waluty (euro, funty).

Zobacz również:

Platyna

Srebro

Metale przemysłowe

Surowce rolne

Surowce energetyczne